بتن اکسپوز چیست؟

بتن یکی از پرکاربردترین مصالح ساختمانی در صنعت ساخت و ساز محسوب می شود. دسترسی آسان به مواد اولیه و قیمت مناسب آن از جمله ویژگی هایی است که این ماده را به ماده ای پر مصرف در بین پیمانکاران تبدیل نموده است. بتن از سیمان, آب و سنگدانه تشکیل می شود و به دلیل مقاومت و طول عمر بالا در تمام پروژه های عمرانی کاربرد دارد. امروزه با ارائه طرح های مختلف نماکاری داخلی و خارجی ساختمان, استفاده از نوعی بتن به نام بتن نما یا بتن اکسپوز رایج شده است. بتن نما به دلیل دارا بودن سطح صاف و صیقلی زیبایی بی نظیری به نما می بخشد و علاوه بر آن طول عمر و مقاومت آن بالا بوده و تغییرات جوی بر روی آن اثر نمی گذارد.
بتن اکسپوز به پنل های بتنی گفته می شود که به صورت پیش ساخته برای استفاده در محل مورد نظر ساخته می شوند. این بتن ها به دلیل سطح صاف, یکدست و صیقلی خود در نماکاری و زیباسازی ساختمان کاربرد دارند و برای معماران این امکان را فراهم می کند که به راحتی برنامه های مربوط به دکوراسیون داخلی نظیر رنگ آمیزی را بر روی آنها اجرا نمایند. در اکثر پروژه های بزرگ ساخت و ساز, معماران و پیمانکاران برای داشتن یک نمای یکپارچه بتنی از بتن اکسپوز استفاده می کنند. با توجه به پل های بزرگ و بعضی از ساختمان ها در سطح شهر متوجه می شوید که سازه اصلی آنها از یک بتن صاف تشکیل شده که هیچ نماکاری بر روی آن انجام نشده است. استفاده از بتن اکسپوز برای نماسازی ساختمان باعث می شود نیازی به استفاده از مصالح دیگر برای پوشش کار نباشد و هزینه های نماکاری به صورت چشمگیر پایین بیاید. این نوع بتن در برخی از پروژه های بزرگ به عنوان اولین انتخاب برای نماکاری محسوب می شود و به دلیل پایین بودن هزینه های بتن اکسپوز نسبت به سایر مصالح, سازندگان ترجیح می دهند از آن استفاده نمایند.
بتن اکسپوز یا بتن نما برای نماکاری داخلی و خارجی ساختمان به کار می رود. این پنل های پیش ساخته را می توان در ابعاد مختلف تولید نمود و در تمام فصول سال مورد استفاده قرار داد. به دلیل عدم استفاده از سایر مصالح بر روی این نوع بتن, زیبایی و کیفیت سطح آن اهمیت فوق العاده ای دارد به نحوی که وجود تخلخل و برآمدگی در سطح بتن از زیبایی ظاهری آن می کاهد. پنل هایی که برای نمای خارجی ساختمان به کار می روند باید از مقاومت لازم در برابر شرایط متغیر آب و هوایی برخوردار باشد و مانع از ورود آب به لایه های زیرین سازه شود. اما در نمای داخلی زیبایی اهمیت بالاتری دارد زیرا سطح کار باید یکپارچه و بدون تخلخل بوده تا قابلیت رنگ آمیزی و انجام کارهای مربوط به دکوراسیون داخلی را داشته باشد.

موارد استفاده از بتن نما یا بتن اکسپوز

  • سطح صیقلی و زیبای بتن اکسپوز باعث شده از آن در نمای داخلی و خارجی ساختمان استفاده شود.
  • بتن پیش ساخته بدون تخلخل و حفره هواست و نمی تواند آب را جذب کند, به همین دلیل از آن در ساخت استخر و حوض های آب استفاده می شود.
  • قیمت این بتن ها در مقایسه با مصالحی که برای کفپوش راه ها و پیاده روها استفاده می شود پایین تر است و هزینه آن از نظر اقتصادی در پروژه های بزرگ بصرفه تر می باشد.
  • بتن های اکسپوز برای محوطه سازی پارک ها و باغ ها نیز کاربرد دارد.

بتن اکسپوز به دو صورت زیر تهیه می شود

پنل های پیش ساخته
بتن پیش ساخته با استفاده از قالب های از پیش آماده شده در کارخانه های تولید بتن تولید می شوند. این کارخانه ها با استفاده از قالب های پرکاربرد اقدام به آماده سازی بتن ها بر اساس استاندارهای لازم می کنند. در استفاده از بتن های پیش ساخته اکسپوز نکات زیر باید مورد توجه قرار گیرند:

تراز کردن و شاقول گذاری بلوک ها به روش درست انجام شود.
بلوک ها و پنل های شکسته و ترک خورده مورد استفاده قرار نگیرند.
شرایط مورد نیاز برای چسباندن بتن های اکسپوز به سطح فراهم شود.
با توجه به ابعاد و حجم بتن ها از روش های مناسب برای نصب آنها استفاده شود.
اجرا در محل پروژه
این روش اصولاً برای پروژه هایی مانند ساخت پل های بزرگ و ساختمان ها به کار می رود و مراحل تولید و بتن ریزی در محل پروژه انجام می شود. در برخی از پروژه های بزرگ استفاده از بتن های پیش ساخته هزینه بسیاری در بردارد, به همین دلیل پیمانکاران ترجیح می دهند عملیات آماده سازی و قالب گذاری بتن اکسپوز در محل اجرای پروژه انجام شود.

مزایای استفاده از بتن اکسپوز

بتن اکسپوز با استفاده از مواد اولیه تولید بتن معمولی ساخته می شود, بنابراین طول عمر بسیار بالایی دارد.
وزن بتن نما به دلیل شکل ظاهری و قالب گذاری خاص نسبت به سایر مصالحی که برای نمای داخلی و خارجی ساختمان استفاده می شوند وزن سبک تری دارد.
تغییرات متغیر آب و هوایی تاثیری بر بتن اکسپوز نمی گذارد, به همین دلیل با استفاده از این نوع بتن می توان در تمام فصول سال عملیات نماکاری انجام داد.
بتن اکسپوز این امکان را برای طراحان فراهم می کند که با توجه به اندازه هایی که در پروژه خود ثبت نموده اند, نسبت به قالب گذاری این بتن ها اقدام کنند.
زمان اتمام پروژه نماکاری با استفاده از بتن های پیش ساخته بسیار کوتاه است زیرا چیدمان آنها همانند بلوک های معمولی ست و در حدالقل زمان ممکن صورت میگیرد.